در ابتدا نکته ای را یادآور شوم که قبل از انجام تمارین زیر روی یک شخص باید اطلاعاتی را در مورد هیپنوتیزم و اینکه با هیپنوتیزم شدن باز قدرت اختیارش در دست خود اوست و ما نمی توانیم او را تحت کنترل خود درآوریم و بلاخره اینکه تعریف دقیقی از هیپنوتیزم برای وی کنیم و هر گونه ترس را در مورد حالات هیپنوتیزم از وجود او پاک کرده و اطمینان دهیم که مساله و فرایندی عادی است و تمام سوالات او را در مورد حالات هیپنوتیزمی پاسخگو باشیم و هر گونه شک و تردیدی را از دل او پاک نماییم. چون در غیر اینصورت سوژه در برابر تلقینات ما مقاومت می کند و به خواب هیپنوتیزمی فرو نمی رود. پس از آن شروع به خواندن مطالب زیر و اجرای دستورات زیر نمایید:
پرسشنامه فردی و حساسيت به هيپنوتيزم
پرسشنامه فردي هيپنوتراپي (شرح حال)
1- نام: 2- حرف اول نام خانوادگي: 3- جنسيت:
4- شماره پرونده: 5- تولد: روز / ماه / سال 6- شغل:
7- تاهل: 8- چندمين فرزند:
9- آيا بيماري خاصي دارد؟ نوع بيماري:
10- آيا درمانجو تمايل به هيپنوتراپي دارد؟
11- علت مراجعه درمانجو به هيپنوتراپي چيست؟
12- آيا درمانجو خود هيپنوتراپي را توصيه کرده است؟
13- ميزان آشنايي درمانجو با هيپنوتيزم چقدر است؟
14- آيا درمانجو قبلا هيپنوتيزم شده است؟ درصورت مثبت بودن جواب توضيح کوتاهي از نحوه هيپنوتيزم خود را بگويد.
15- آيا درمانجو با تکنيک تن آرامي و تنفس آشنايي دارد؟
16- دو مورد از چيزهاي خوشايند براي درمانجو چيست؟
17- دو مورد از چيزهاي ناراحت کننده براي درمانجو چيست؟
18- دو خاطره و تجربه زيبا و خوشايند براي درمانجو قيد شود.
19- درمانجو از چه محلهايي خوشش مي آيد؟
20- درمانجو از چه محلهايي خوشش نمي آيد؟
تاريخ مراجعه: تاريخ و ساعت مراجعه جلسه اول: نام درمانگر:
جلسه اول:
شرح جلسه اول:
تاريخ و ساعت مراجعه جلسه دوم:
جلسه دوم:
شرح جلسه دوم:
تاريخ و ساعت مراجعه جلسه سوم:
جلسه سوم:
تاريخ و ساعت مراجعه جلسه چهارم:
آيا درمانجو نياز به جلسات ديگري هم دارد؟ در صورت مثبت بودن جواب ساعت تاريخهاي بعدي جلسات قيد شود:
هيپنوتيزم را بهتر ياد بگيريم
منشور اخلاقي يک هيپنوتيزور
دوستاني عزيزي که به دنبال اين علم هستند و دوست دارند اين علم را باد بگيرند به نکات ذيل مثل يک پزشک قسم خورده باشند .
1- هيپنوتيزم براي تعالي بشريت باشد.
2- محرم راز افرادي باشند که براي هيپنوتيزم شدن به سراغ هيپنوتيزور ميآيند.
3- عدم چشم چراني رواني( دست نزدن به قسمتهايي از ذهن ناهشيار که شخص نميخواهد فاش شود.)
4- چشم پاک داشتن
5- عدم شرطي کردن منفي( عدم تحميل پست هيپنوتيزمي که شخص را وادار به کارهاي خلاف کند و يا به ضرر خود شخص و جامعه منجر شود.
6- رابطه هيپنوتيزور با هيپنوتيزم شونده صرفا يک رابطه درمانگر و درمانجو بوده و از ايجاد رابطه ديگر تحت هر عنواني پرهيز شود. البته اين نکته منکر ايجاد رابطه حسنه قبل از شروع به هيپنوتيزم نيست بخاطر اينکه ايجاد رابطه حسنه کمک موثري در هر چه سريع هيپنوتيزم شدن شخص خواهد بود.
7- وعده هاي دروغين به درمانجو ندهيم.
8- عدم هيپنوتيزم غير همجنس تنها خصوصا آقايان هيپنوتيزور زماني که درمانجوي خانوم به تنهايي مراجعه نمودهاند.
مفاهيم اوليه هيپنوتيزم
هيپنوتيزم چيست؟
كلمه هيپنوتيزم كه اولين بار توسط دكتر جيمز بريد استفاده شد از كلمه هيپنوس كه در يونان قديم الهه خواب معمولي بود گرفته شد. هيچيك از حالات هوشياري دگرگون به اندازه هيپنوتيزم بحث برانگيز نبوده است .حالت هيپنوتيزم را مي توان حالت پاسخدهي شديدي دانست كه هيپنوتيزم كننده در يك شخص ايجاد مي كند . هيپنوتيزم كه زماني در زمره امور غيبي واسرار آميز به حساب مي آمد اينك در قلمرو بررسي هاي علمي دقيق قرار داردو مثل ساير حوزه هاي پژوهشهاي روانشناختي در اين زمينه نيز مجهولاتي وجود دارد. تعريفها و توجيهات مختلفي در اين زمينه وجود داردكه به برخي از آنها اشاره مي كنيم:
ـ تئوري تلقين پذيري مفرط
رابطه مستقيمي بين تلقين و هيپنوتيزم پذيري وجود داردهرچه شخص تلقين پذيرتر باشدسريعتر وكاملتر هيپنوز مي گردد.در حالت هيپنوز تمركز نسبت به تلقين يا مطلب خاصي زيادتر مي گرددودامنه توجه به تلقين يا كلمات هيپنوتيزور شديدتر ميگردد.
ـ تئوري طرد نسبي
طبق اين نظريه ذهن انسان مانند كوه يخي در اقيانوس است كه بيش از نود درصد آن زير آب و غيرقابل دسترسي و ده درصد آن روي آب كه در دسترس است بر همين اساس ذهن انسان داراي دو ضمير هشيار(خودآگاه) و ناهشيار(ناخودآگاه) است. ذهن ناهشيار انسان قادر به استدلال استقرايي نيست وفقط به صورت قياسي به تفكر و نتيجه گيري مي پردازد. اين دو ذهن يا ضمير در هر شرايطي دركالبد فرد وجود دارد. در حالت هيپنوز ذهن هشيار مجبور به عقب نشيني مي گرددتا ذهن ناهشيار باپيشروي جانشين آن گردد. درنتيجه استدلال فرد درحالت هيپنوز قياسي است.
تعريف هيپنوتيزم از ديدگاه افراد مختلف:
ويليام .اس. كروجر هيپنوتيزم يك واقعيت پزشكي است
پيررآل:هيپنوتيزم علمي است كه به وسيله آن شخصي كه موسوم به هيپنوتيزور است بتوانددرديگري به نام معلول يا سوژه خواب مصنوعي ايجاد كند.
ارنست نولر:هيپنوتيزم علمي است كه به وسيله آن وجدان طبيعي سوژه بر وجدان نهايي و فوق طبيعي تاثير مي گذارد اين خاصيت در جميع اشياء عالم وجودداردلكن كيفيت آن در شيئي به حسب استعداد او وماده فرق ميكند.
لغت نامه قوانين بلاك: هيپنوتيزم علمي است كه در درك ورفتار افراد به كمك دوعامل اثر ميگذارد.يكي استفاده از قوانين تلقين پذيري وديگري رسيدن به حالتي به نام خلسه هيپنوتيزمي.
دكتر هيلگارد: هيپنوز يك نوع گسست در هوشياري ميباشديانوعي خيالبافي معطوف به هدف است.
دكتر كاپلان:هيپنوز حالت يا شرايطي است كه شخص مي تواند به تلقينات مناسب پاسخ دهد اين حالت با تغييراتي درادراك حافظه و خلق فرد همراه است.
دكتر هربرت اشپيگل: دردامنه آگاهي بشري اگر حالت آگاهي معلولي در ميان يك خط قرار گرفته باشددر يك انتهاي اين خط حالت اغماء يا بيهوشي كامل ودر انتهاي ديگرش هيپنوز يا تمركز زياد قرار دارد.حالت خلسه يا ترانس يك باريكه يا نواراز حالت تمركز وتجمع وضع آگاهي وتوجه انساني مي باشد كه بسياري از محركات غير مرتبط محيطي را حذف ميكند.
تاريخچه هيپنوتيزم:
هر چند اطلاعات چنداني درباره نحوه كشف هينوتيزم توسط انسانهاي اوليه نداريم ولي شواهد ومدارك بدست آمده حاكي از كاربرد آن در زمانهاي گذشته است. اثر وقايع هيپنوتيزمي برروي لوحهاي سنگي مصرو نيز نوشته هاي قديمي و نقاشيهاي بدست آمده از ديواره غارها از زمانهاي بسيار گذشته ديده مي شود حتي در اولين فصل كتاب تورات نيزدر مورد خواب عميق(هيپنوتيزم) مطالبي بيان شده است. در ميان اقوام مختلف نيز اين حالت خلسه و جذبه در قالب مراسم گروهي ظاهر شده وپس از هزاران سال هنوز هم به همان صورت تكرار ميگردد.
تاريخ هيپنوتيزم نوين با فرانس آنتوان مسمر(1734-1815م)آغاز مي شود. وي معتقد بود پديده هاي هيپنوتيزمي وابسته به مغناطيس حيواني (مانيتيزم) هستند.كه اين جريان مغناطيسي از بدن هيپنوتيزم كننده خارج شده ووارد بدن هيپنوتيزم شونده ميشود.بعدها روش وي در درمان بيماريها مسمريسم ناميده شد.
دكتر جيمز بريد اولين فردي بود كه لغت هيپنوتيزم به معناي خواب را بجاي كلمه مسمريسم و مانيتيزم انتخاب كرد. وي ابتدا تصور ميكردكه عامل اصلي در هيپنوتيزم نگاه است ولي بعد متوجه شد كه هيپنوتيزم جز تلقين شفاهي هيپنوتيزور وتلقين پذيري هيپنوتيزم شونده چيز ديگري نيست. دكتر جيمز اسديل ودكتر اليوتسون از هيپنوتيزم جهت بيهوشي بيماران ونيز جراحيهاي كوچك وبزرگ استفاده نمودند.دكتر شاركو نيز از اين پديده دردرمان بيماران هيستريكي بهره جست.
درطول تاريخ هيپنوتيزم دانشمندان بزرگي مانند فرويد شاركو پاولف اريكسون وهيلگارد و... درخشيده وتحقيقات گسترده اي در اين زمينه انجام دادندتا اينكه در سال 1957 انجمن هيپنوتيزم باليني در آمريكا تشكيل شد.
امروزه از بسياري از جنبه هاي هيپنوتيزم درپزشكي, روانپزشكي و دندانپزشكي استفاده مي شود.پزشكي جديد معتقد است كه بيشتر از 80% بيماريهاو بسياري از ناتوانيها ناشي از استرس وبويژه انقباضات عضلاني هستند وبا ريلاكس كردن عضلات كه طبعاً با آرامش روحي همراه است ميتوان از بروز آنها پيشگيري نموده ويا آنها را درمان نمائيم.
كاربردهاي باليني هيپنوتيزم :
به طور كلي كاربردهاي هيپنوتيزم به دوبخش باليني وغير باليني تقسيم ميشود.حيطه باليني هيپنوتيزم يا هيپنوتراپي باليني با قدمتي ديرينه درجهت تشخيص وكمك درمان وحتي درماني به كار گرفته شده است .طب نوين پزشكي هنوز در بسياري از موارد در شناسايي مكانيسم و نحوه درمان بيماريها ناتوان است. بهره گيري از توانائي هاي شخصي انسان حتي بااينكه هنوز فرايندي ناشناخته داردبسيار قابل توجه وكارآمد مي باشد.
هيچگاه نبايد از هيپنوتراپي انتظار معجزه داشت هر چند گاهي اوقات نيز بدون اغراق معجزه مي كند.در مواردي مانند تروماها واورژانسها كه پروسه هاي روتين پزشكي قابليت ارزيابي وكارايي دقيق وبا سرعتي را دارا است ديگر استفاده از روشهايي مانند هيپنوتراپي نبايد به كار برده شود.
آشنايي با فيزيوپاتولوژي بيماريها موارد احتياط تداخلات دارويي وغيره در مورد بيماري مورد نظر تنها توسط كادر پزشكي مورد نظر امكان پذير است واز دخالت افراد سودجو در اين زمينه بايدجلوگيري شودامروزه كاربردها ي هيپنوتيزم در حيطه پزشكي ودندانپزشكي بسيار گسترده است وردپاي آن تقريباً در تمام بخشهامانند روانپزشكي ،طب اطفال، ايمني ، پوست ،سرطان ، اندوكرين، راديولوژي پرستاري ،جراحي و... ديده مي شود ازطرف ديگر آشنايي وتخصص درمانگر در زمان بكارگيري هيپنوتيزم بسيار لازم وضروري ميباشد.كه اين روش در كنار دانش پزشكي نوين ميتوانند به عنوان مكملهاي يكديگر در جهت سلامت و بهداشت مورد استفاده قرار گيرد.
پديده هاي هيپنوتيزمي:
با مطالعه دقيق پديده هاي هيپنوتيزمي مي توان به ماهيت ترانس يا خلسه پي برد.
در هيپنوز تغييراتي در فيزيولوژي بدن ايجاد مي شود ازجمله اين تغييرات:تغيير ريتم قلب،كاهش فشار خون و كاهش مقاومت عروق محيطي و نيز كاهش متابوليسم پايه است . درجه حرارت بدن، مقاومت الكتريكي پوست، تعداد و عمق تنفس كاهش مييابد . تلقينات هيپنوتيزمي در تون عضلات و ترشحات غدد درون ريز تغييراتي ايجاد مي كنند اين تغييرات اساس بعضي از پديده هاي جالب هيپنوتيزمي هستند كه باعث جذابيت هيپنوتيزم شده است و نيز پديده هايي كه باعث اثرات درماني مي شوند .
آموزش گام به گام هيپنوتيزم
قدم اول در يادگيري هيپنوتيزم:
کسي که دنبال فراگيري دگر هيپنوتيزم است نياز به چند شرط لازم(نه کافي) دارد
1- اعتماد به نفس خوبي داشته باشد
2- احساس جراتمندي را در خودش رشد دهد
3- تمرين و ممارست داشته باشد
4- از اثر گذاري خوبي روي ديگران برخوردار باشد.
5- هميشه نسبت به خود و اطرافيان نگاه مثبت داشته باشد وسعي کند خودش و ديگران را هميشه دوست داشته باشد.
6- از احساس شکست نترسد. چون شکستها پله هايي براي ترقي است.
قدم دوم در هيپنوتيزم:
تلقين به عنوان قدم دوم و مولفه اصلي در هيپنوتيزم تاثير چشمگيري دارد
ما بايد سعي کنيم به اشخاصي که ميخواهيم هيپنوتيزمشون کنيم تلقين بديم ولي بايد در تلقين کردن بايد مواردي رو مد نظر داشته باشيم
1 - تلقين رو بايد با لحن شيوا بديم
2 - با توجه به خصوصيات کيس بايد تلقين رو به صورت امرانه و يا خواهشانه بديم امرانه بيشتر براي افراد سلطه پذير استفاده ميشود و خواهشانه بيشتر براي افراد سلطه جو استفاده ميشود
3 - زير و بم کردن صدا هنگام تلقين دادن خيلي مهم است
4- سنگين و سبک کردن صحبت در جاهايي که نياز هست بايد بوضوح از تلقين دادن ما مشخص باشد مثلا در هنگام گفتن کلمه (سنگين) بايد کلمه طوري ادا کنيم شخص از لفظ صحبت ما نيز سنگيني رو حس کند و سبک نيز بر عکس آن
5- سعي نکينم که با تلقين هاي ممتد و بدون فاصله کيس رو خسته کنيم خيلي وقتهاي مکثهاي بين تلقين خودش تاثيرش بيشتر از خود تلقين است البته اين مکثها نبايد بيش از 4 الي 6 ثانيه طول بکشد در اين مکث ها شخص تمرکز کامل به تلقين هاي شما ميکند
6- سعي کنيم که در تلقين کردن از شاخه اي به شاخه ديگر نپريم
قدم سوم يادگيري هيپنوتيزم :
مطالعه كتابهاي مربوط به يادگيري هيپنوتيزم از جمله:
1- روان شناسي هيپنوتيزم نوشته شعبانعلي طاوسي (كابوك)
2- هيپنوتيزم از حرف تا عمل نوشته والتر ترجمه دكتر رضا جماليان (رئيس نظام خوابواره در نظام پزشكي)
3- روش نوين استاد شدن در هيپنوتيزم نوشته هاري ترجمه دكتر جماليان
4- هيپنوتيزم در پزشكي و دندانپزشكي نوشته هارتلند ترجمه دكتر جماليان
5- هيپنوتيزم هارتلند نوشته هارتلند ترجمه دكتر جماليان
6- آموزش نظري و عملي هيپنوتيزم (كتابچه) نوشته عباس آرام
7- هيپنوتيزم علمي نوين نوشته ريچارد ترجمه دكتر جماليان
8- خود هيپنوتيزم نوشته ريچارد ترجمه دكتر جماليان
9- هيپنوتيسم درماني نوشته آقايان نريماني و شافعي عضو هيات علمي دانشگاه فردوسي مشهد (كتاب دانشگاهي) شايد اين جزو اولين كتاب دانشگاهي در ايران باشد كه نوشته شده است!!! توضيح اينكه متاسفانه در دانشگاهها اساتيد از ارائه درس عملي هيپنوتيزم خودداري ميكنند با اينكه در كتابهاي كاپلان ( اكثر رشته هاي روانشناسي و پزشكي اين كتابها رو ميخوانند) اشاره اي نيز به آن كرده.
10-كاربرد هيپنوتيزم در تسكين درد نوشته هيلگارد ترجمه دكتر جماليان
11- آموزش هيپنوتيزم نوشته حسين نجاتي
12 در جستجوي تعادل نوشته شريمالي ترجمه صمد احمدخانبيگي
البته كتابهاي زيادي در زمينه هيپنوتيزم هست كه شما بايد اين كتابها را يكي يكي تهيه فرماييد اگر شما همه اين كتابها را يك جا تهيه كنيد احتمال اينكه از ادامه دادن آن خسته شويد زياد هست سعي كنيد با يك ساعت مطالعه حتما يك ساعت نيز كار عملي داشته باشيد
قدم چهارم در هيپنوتيزم کردن:
بعد از اينکه سه گام از آماده شدن براي يادگيري هيپنوتيزم را خوانديد و احساس کرديد مطالبي که در سه گام پيش خواندهايد، ميتوانيد عملي کنيد. حالا شما آمادگي داريد که با خواندن مطالب زير كه شمه اي از مطالعات شما ميباشد و تمرينات لازم در اين زمينه يک هيپنوتيزور ماهر شويد كارشناسان صاحب نظر اعتقاد دارند که مطالعه تنها نميتواند شما را به هدفتان برساند اگر هر کسي ميتوانست فقط با خواندن چند کتاب و يا نوشته زير هيپنوتيزور بشود آن موقع همه با خريدن يک جلد کتاب و خواندن آن هيپنوتيزور ميشدند اين راهنماييهاي استاد فن است که باعث ميشود شما بتوانيد راحت اين مراحل را طي کنيد.
مراحل هيپنوتيزم کردن
آماده سازي:
1- ايجاد انگيزه 2- آموزش مهارت تنفس و تن آرامي 3- پاسخ به شبهات سوژه 4- انجام تستهاي هيپنوتيزم
1- قبل از اينکه هيپنوتيزم را شروع کنيم بايد با سوژه رابطه حسنه ايجاد کنيم در اين رابطه بايد خوش اخلاق بود و به سوژه احترام گذاشت و سوژه را بدون قيد و شرط پذيرفت و با گفتن عناويني چون «من جادوگر نيستم و کار خارق العاده اي نميکنم بلکه اين شما هستيد که با تراکم تمرکز فکر، خود را در يک مرحله اي از آرامش قرار خواهيد داد که در آن به آن چيزي که مد نظرتان هست خواهيم رسيد.» در وجود سوژه ايجاد انگيزه ميکنيم در اينجا در مورد گستره کار خوابواره به در مانجو اطلاعات ميدهيم در مورد اثرات درماني آن صحبت ميکنيم ( اينجا لازم است که هيپنوتيزور مطالعه کافي در اين زمينه داشته باشد) ياد آوري کنم که هر چه مقدمه چيني و ايجاد انگيزه ما درست و صحيح باشد ما نتيجه مطلوبي از کار خود خواهيم گرفت.
2- آرامشي که در بالا از آن صحبت کرديم با تنفس عميق سوژه شروع ميشود. به سوژه ميگوييم که منظور ما از تنفس عميق اين است که شما هوا را از طريق بيني بايد بگيريد و از طريق دهان پس دهيد ولي قبل از پس دادن (همان بازدم) هوا را به مدت چند ثانيه در ريه هايتان حبس ميکنيد( حداکثر 5 ثانيه) خاطر نشان شوم که اين تنفس ها بخاطر اين است که سوژه در وضعيت آلفا قرار بگيرد و اکسيژن کافي به خون و بخصوص رگهاي مغز برسد و اين امر باعث شود تا ما در کارمان موفق شويم و براي اينکه کارمان نتيجه خوبي داشته باشد اين تنفس عميق را، همراه با تن آرامي ( ريلکسيشن) ميکنيم؛ عنوان ميکنيم وقتي نفس عميق اول را ميکشيد احساس ميکنيد که نيروي از کف پاهايتان وارد بدن شده و تا قوزک پا را شل و سنگين مکيند طوري که احساس ميکنيد پاهايتان مثل سرب سنيگن شده و دوست دارند که در زمين فرو روند؛ تو حبس بين دم و بازدم، باز اين سنگيني زياد و زيادتر ميشود و در بازدم نيز سنگين و سنگين تر ميشود نفس بعدي را ميکشد که به سوژه ميگوييم تا زانوهايت سنگين و سنگين تر ميشود اين تکنيک ( ريلکس پيشرونده ) را تا آنجا ادامه ميدهيم که کل بدن شل و ريلکس شده و حالت لختي و کرختي به بدن دست بدهد. يکي از دلايل مفيد بودن اين تکنيک بخاطر اين است که کليه عضلات بدن در يک حالت انبساطي ماهيچه ها قرار ميگيرد که خون به راحتي در عضلات حرکت ميکند و سمومي که در اثر فعاليت روزانه در عضلات جمع شده آنها را دفع ميکند. پس دوستان در نظر داشته باشند که هر موقع ما از تنفس و تن آرامي صحبت کرديم منظورمان دقيقا اين نوع تنفس و تن آرامي است البته تن آرامي روشهاي مختلفي دارد يکي از روشهاي تن آرامي را هم قبلا تو سايت آورده بودم که از طريق انقباض و انبساط عضلات عملي ميشد. ونيز يک نوع از ريلکس به نام ريلکس سريع هست که دکتر هيپوليت برنهايم پيشنهاد ميکند که در قسمت تست از آن صحبت خواهد شد. البته در هر نوع از تن آرامي تنفس ميتواند باعث شود که شخص زودتر به تن آرامي برسد. انشالله در فرصتهاي بعدي در مورد ريلکس هاي رنگي نيز صحبتي خواهم کرد.
3- اکثر سوژه هاي ما قبل از اينکه وارد مسئله خوابواره شوند نوعي نگراني در وجودشون هست که بايد به اين نگراني ها جواب هاي منطقي بدهيم، سوالاتي که بيشتر درمانجويان و سوژه ها دارند از قرار زير است.
الف – آيا من کنترل خود را از دست خواهم داد و هر سئوالي که شما از من بپرسيد جواب خواهم داد؟ بايد در جوابش بگوييم که «شما کنترل خود را خواهيد داشت اگه ما سئوالي که کرديم دوست نداشته باشيد جواب بدهيد، ميتوانيد بگوييد که نميخواهيد جواب بدهيد.» البته بنده در مورد اخلاق هيپنوتيزوري هم گفتم که نبايد چشم چراني رواني بکنيم بايد به درمانجو بگوييم که «ما دنبال اين نيستيم که شما چه سرو رازي داريد بلکه ما ميخواهيم کمک کنيم تا مشکلي که داريد و مطرح کرديد حل شود.» بايد قبول کنيم که نقش هيپنوتيزور در عمل هيپنوتيزم کاتاليزور و معين هست و غير از اين نيست. اين سوژه است که خودش را هيپنوتيزم ميکند. ما فقط در اين راه کمک ميکنيم که شخص زودتر به آن مرحله برسد.
ب- آيا درسته که ميگويند شخصي که هيپنوتيزم شده شايد بيدار نشود؟ در جوابش بايد گفت:« تا به حال اين مسئله براي هيچ کسي اتفاق نيفتاده و حتي در زمان هيپنوتيزم شدن شما، هيپنوتيزور محل را ترک کرده باشد خوابواره شما تبديل به يک خواب طبيعي شده و بعد از يک ربع تا نيم ساعت به طور معمولي از خواب بيدار ميشويد» پاسخ به اين افکار مزاحم سوژه ما را ياري خواهد کرد تا زودتر به اهداف درماني خود برسيم.
ج- آيا درست است که ميگويند فقط افرادي که ساده لوح و هالو هستند هيپنوتيزم ميشوند؟ بايد در جوابش بگوييم:«کار ما يک کار تراکم تمرکز ذهني (توجه کنترل شده) است و اينگونه افراد و افراد کم هوش اصلا به اين کار جواب نخواهند داد، اين علم ثابت کرده است افرادي که از نظر ذهني کم توان هستند و يا به قول شما هالو هستند به اين روش درماني پاسخ مثبت نميتوانند بدهند ولي برعکسش افرادي که از نظر هوشي توان بالايي دارند سريع ميتوانند به اين روش درماني يا خوابواره جواب مثبت دهند.» جواب ما به سوژه باعث خواهد شد که شخص با ما همکاري بکند. هيچ کس دوست ندارد خودش را کم هوش و هالو نشان دهد. براي همين از تمام قدرت خود براي تراکم تمرکز فکر استفاده خواهد کرد.
4- تستهاي هيپنوتيزم را بدون اينکه نامي از تست ببريم شروع ميکنيم به سوژه يا درمانجو نميگوييم که ما ميخواهيم شما را تست کنيم و ببينيم که شما ميتوانيد هيپنوتيزم شويد يا نه. بلکه ميگوييم براي شروع خوابواره نياز داريم تا کمي تمرين تمرکز داشته باشيم اگر کلمه تست را خاطر نشان شويم و شخص به تستها جواب ندهد هيپنوتيزم هم نخواهد شد. تستهايي که ما در اين زمينه داريم متنوع و زياد است اينجا به ده مورد از اين تستها اشاره ميکنم که شامل:
1- به پشت افتادن 2- سنگين شدن دست 3- احساس نبض بين انگشت سبابه و شست 4- افتادن دست 5- سفت شدن دست و پا 6- در هم قفل شدن دست 7- پرواز دست 8- پاندول چورل 9- چسبيدن پلکها 10- چسبيدن پا روي زمين
1- به پشت افتادن:در اين تکنيک از سوژه يا درمانجو ميخواهيم که نقطه اي که روي ديوار هست و بالاتر از سطح چشم است، - به طوري که وقتي شخص به آن نقطه نگاه ميکند سرش بصورت 45 درجه به طرف بالا خم ميشود - نگاه کند البته با دور و نزديک شدن شخص به ديوار هم ميشود اين حالت را ايجاد کرد به شخص ميگوييم که بعد از نگاه کردن به نقطه سياه روي ديوار چشمهاي خودش را ببندد به طوري که نقطه سياه را با چشم بسته تصور کند. بعد کف دستهاي خود را روي شانه هاي سوژه ميگذاريم و ميگوييم: «اگه من دستهاي خود را عقب بکشم شما هم خود به خود به همراه دست من به عقب متمايل ميشوي، نگران نباش نمي افتي من پشت سر شما هستم» و يا با تلقينهايي چون؛ يک نيرويي شما را از طرف جلو به عقب ميراند و يا نيرويي از عفب شما را به طرف خودش ميکشد ادامه ميدهيم. خانومهايي که کفشهاي پاشنه بلند پوشيده باشند احتمالا به اين تست ما جواب مثبت نخواهند داد. ( در مورد تلقين مطالبي مفصلي وجود دارد که تحت يک فصل آورده خواهد شد البته از نظر تقدم بايد جلوتر از اين مطالب ميگفتم.)
2- سنگين شدن دست:به سوژه ميگوييم دستهايش را به طرف جلو آورده؛ به طوري که دستهايش يک زاويه 90 درجه با بدنش درست کرده باشند ميگوييم تصور کنيد وزنه هاي سنگيني و يا کتابهاي بزرگي روي تو دستهاي شما وجود دارد، احساس کنيد که هر لحظه اين سنگيني بيشتر و بيشتر ميشود و شما نميتوانيد اين سنگيني را تحمل کنيد و دستهاي شما کم کم پايين ميروند. ( شايد سوژه از شما بپرسد که چشمهايش را ببندد يا باز باشد. ميگوييم:«هر طوري که شما احساس ميکنيد راحتتر ميتوانيد تمرکز کنيد» اغلب افراد، با چشم بسته راحت ميتوانند تمرکز کنند و به اين تست جواب مثبت دهند.
تلقين سنگين شدن دست بايد طوري القا بشود که خود کلمه هم سنگين باشد. بصورت عادي نگوييم که دستان شما دارند سنگين و سنگينتر ميشوند. اين سنگيني بصورت پله اي اتفاق مي افتد اگر سوژه يهو دستانش را پايين بياورد در اين صورت سوژه به اين تست جواب مثبت نداده است. فراموش نکنيد که در کليه تستها و تلقينات تشويق کردن سوژه در رسيدن به چيزي که ما ميخواهيم، کار ما را راحت خواهد کرد.
3- احساس نبض بين انگشت سبابه و شست: از سوژه يا درمانجو ميخواهيم که انگشتان سبابه و شست يکي از دستهايش را به هم بچسباند. سپس از سوژه ميخواهيم فعل و انفعالاتي که بين دو انگشت خود احساس ميکند به ما بگويد. احتمالا اين شخص پاسخهاي زيادي به ما دهد که جواب نباشد ولي هيچ موقع نميگوييم که جوابت غلط است ما سعي ميکنيم با تشويق کردن، سوژه به جواب اصلي که احساس نبض است برسد.
4- افتادن دست:دستهاي سوژه را ميگيريم و بالا مياريم و ميگوييم که دستهايش را کاملا ريلکس و شل کند طوري که اگر ما دستهايش را ول کنيم دستهاي سوژه پايين بيافتد.
5- سفت شدن دست:در اين تست از سوژه ميخواهيم تا جايي كه امكان دارد دستش رو به طرف جلو دراز كند ميکنيم که دستش سفت و سفت تر ميشود. طوري که مثل يک تخته غيرقابل خم شدن ميشوند.
6- در هم قفل شدن دستها:از سوژه ميخواهيم انگشتان دو دستش را در هم گره کند و به تلقيناتي که به او ميدهيم توجه کند. ميگوييم:«من از يک تا پانزده ميشمارم با هر شماره اي که گفتم انگشتان شما سف همديگر را ميگيرند، طوري که باز کردن آن براتون مشکل خواهد بود» با هر شماره اي که اضافه ميکنيم ميگوييم:«انگشتان شما لحظه به لحظه همديگر را جذب ميکنند، وقتي به شماره آخر برسيم باز کردن دستتان مشکل خواهد بود. با اولين حرکتي که در انگشتان سوژه ايجاد ميشود، شروع به تشويق کردن شخص جهت رسيدن به منظورمان ميکنيم و در افرادي که احساس ميکنيم مقاومت ميکنند قفل شدن دستهايش را با دم و بازدم خودش هماهنگ ميکنيم. ميگوييم:« با هر دم و بازدم احساس ميکني دستهايت در هم قفل ميشوند، وقتي به شماره آخر برسيم باز کردن دستهايت خيلي مشکل خواهد بود.» نبايد بگوييم دستهايت باز نميشوند.
7- پرواز دست :به شخص ميگوييم که دستهايش را روي زانوهايش بگذارد و به القائات ما توجه کند ميگوييم:«من پانزده شما ميشمارم دستهاي شما از روي زانوهايت جدا شده و به طرف بالا مي آيند يک دستهاي شما کاملا سبک شده و در سبکي مثل پر هستند و دوست دارند بالا بروند، به شماره پانزده برسيم دستهايتان روي هوا هستند. دو نيرويي دستهاي شما را به سمت بالا ميکشند، نيازي نيست شما نيروي براي بالا بردن صرف کنيد، مثل اين است که نخ بالوني را به مچ دستانتون بستند و بالون به بالا حرکت ميکند. و يا نيروي مغناطيسي دستهايتان را بالا ميبرد. يا نيرويي بين کف دست و زانوهايتان ايجاد شده و حالت دفعي بين آنها ايجاد کرده است. با ديدن اولين حرکتي از انگشتي، سوژه را تشويق ميکنيم که به طرف هدف، حرکت کند. هر شماره اي را که ميشماريم تلقين ميکنيم؛ که دستهايش کاملا سبک و سبک شده و هيچ وزني ندارند و خود به خود بالا ميروند. در افرادي که مقاومت نشان ميدهند، با حرکت دستهايش به طرف بالا، با دم و بازدم سوژه هماهنگ کنيم. تشويق و حالتهاي خوشايندي که شخص در پرواز دست حس ميکند را يادآورميشويم. وقتي کلمه سبک را تلفظ ميکنيم، خود کلمه بايد سبکي را القا کند و به صورت سنگين و يا عادي نباشد خيلي لطيف و ملايم بايد بگوبيم سبک و سبک تر ميشود. اگر شخص پشت ميز نشسته باشد ميتوانيم بگوييم دستهايش را روي ميز بگذارد و بعد از آن شروع به القاي سبکي دستها ميکنيم .
8- پاندول چورل:در اين تست ما دايره اي به قطر 30 سانتيمتر تقريبا نصف اندازه دست از کتف تا نوک انگشتان روي ديوار رسم ميکنيم و دو قطر عمودي و افقي دايره را رسم ميکنيم و محل تقاطع قطر و کمان دايره را نام گذاري کرده به طوري که مرکز دايره برابر با سينه سوژه باشد بعد حلقه سبکي که به نخي آويزان هست به سوژه ميدهيم و ميگوييم که نخ را با نوک دو انگشت شست و سبابه بصورت نود درجه با بدن نگه دارشته به طوري که حلقه تقريبا بين پنج تا ده سانتيمتر زير مرکز دايره قرار بگيرد و سوژه بدون اينکه سرش را حرکت دهد از خط A به B و برعکس نگاه کند. سوژه با ادامه اين حرکت، حلقه حرکت افقي پيدا ميکند و در صورتي که بخواهد حرکت حلقه را متوقف سازد بايد به نقطه O که مرکز دايره است نگاه کند و اگر از C به D و برعکس نگاه کند حلقه حرکت افقي پيدا ميکند. اگر سوژه نگاهش به صورت دوراني روي محيط دايره باشد به طوري که از نقطه A شروع کند و دوباره بعد از طي کردن محيط دايره به نقطه A برسد؛ بعد از تکرار چند دفعه، حرکت حلقه دوراني خواهد شد. اين تست نياز به تمرين چشم دارد و براي همين به دوستاني که ميخواهند هيپنوتيزم را ياد بگيرند توصيه ميکنيم که قبلا خودشان اين حرکت را تمرين کرده و مهارت پيدا کنند.
9- چسبيدن پلکها:به سوژه در هر حالتي که باشد القا ميکنيم، پلکهايش کم کم دارند سنگين ميشوند و روي هم مي افتند؛ به طوري که نيرويي بين دو پلک ايجاد شده که همديگر را به طرف هم ميکشند وقتي که پلکها به هم چسبيدند احساس ميکنيد که دو پلک را با چسب قطره اي به هم چسبيده باشند و پلک بالاي شما سنگين شده و اين سنگيني به کل بدن شما سرايت کرده، و بدنتان را ريلکس ميکند. ( اين نوع ريلکس رو ريلکس سريع مينامند)
10- چسبيدن پا روي زمين:به سوژه القا ميکنيم که يکي يا دو تا از پاهايش دارند سنگين و سنگين تر ميشوند و به زمين ميچسبند طوري که بعد از چسبيدن پا روي زمين بلند کردن آن يا آنها برايش خيلي سخت خواهد بود.
انشاءالله در جلسات بعدی تلقینات موثر و روش ها و ترفندهای جالب به خواب بردن سوژه را بطور کامل شرح می دهم.